Давлат аппаратини қисқартириш ҳақида гап кетганда, одатда одамнинг кўзига кичрайиш, ихчамлашиш, тежамкорлик келади. Бизда эса бу жараён худди семириш учун парҳез қилаётган одамга ўхшайди: бир жойидан икки килo ташлайди, бошқа жойидан беш килo қўшиб олади.

Мана, яна янги агентлик. Бу сафар номи ҳам ўзига яраша салобатли: “Тўловга қобилиятсизлик ишлари агентлиги”. Қисқаси, иқтисод қоқилиб йиқилганда унинг устида туриб расмий баёнoт берадиган алоҳида идора.

Видео

Ўзбекистонда давлат аппаратини қисқартириш ўрнига янги агентликлар орқали янада семиртириш тенденцияси давом этмоқда. “Тўловга қобилиятсизлик ишлари агентлиги” мисолида бюрократик пуфак қандай шишиб бораётгани ҳақида сатира.

Эътибор беринг, бу агентлик янги штат очмади, дейишяпти. Йўқ, асло! Давлат тежамкор! Шунчаки бошқа идоралардаги 81 одамнинг стулини кўтариб, янги бинонинг бошқа хонасига олиб ўтди. Энди ўша одамлар аввалги ишини эмас, янги муҳр билан худди ўша қоғозларни айлантиради.

Бу худди эски автобусни “оптималлаштириб”, рақамини ўзгартириб, янги маршрут очдик деганга ўхшайди.

Қизиғи, давлат хизматлари марказида рақамлаштириш туфайли 56 та штат қисқарибди. Демак, технология одам ўрнини босаяпти. Лекин шу заҳотиёқ янги агентликка 81 та штат пайдо бўлди. Компьютерлар ишни енгиллаштиряптими ёки фақат янги кабинетларга жой бўшатяптими, тушуниш қийин.

Энди тасаввур қилинг: мамлакатда корхона банкрот бўлади. Илгари буни бир идора кўрарди. Энди эса алоҳида агентлик. Эртага қарздорнинг кайфияти тушиб кетса, балки “Молиявий Руҳий Қўллаб-қувватлаш Қўмитаси” ҳам очилар. Кейин уни мувофиқлаштириш учун яна агентлик. Кейин агентликлар фаолиятини мувофиқлаштириш маркази. Кейин марказ фаолияти устидан назорат инспекцияси.

Шундай қилиб, давлат аппарати пуфакка ўхшаб шишаверади. Ҳар сафар “ихчамлаштирдик” дейишади, лекин пуфакдан ҳаво чиқмайди. Фақат бир томонини босишади, ҳаво бошқа томонга ўтиб яна бўртиб чиқади.

Энг кулгили жойи шуки, иқтисодий ночорликка қарши курашиш учун тузилган агентликнинг ўзи ҳам давлат аппаратининг тўловга қобилиятсиз семириши белгисига ўхшайди.